.

مقاله ها

خطر نفوذ و گسترش تفکرات وهابی و سلفی در آسیای مرکزی

 

 

قادر ملک‌اف رئیس مرکز تحلیلی «دین، حقوق و سیاست» در قرغیزستان


** تشدید روند پیوستن جوانان آسیای مرکزی به تروریست‌ها
روند پیوستن داوطلبانی از کشورهای قزاقستان، تاجیکستان، ازبکستان و قرغیزستان در درگیری‌های سوریه، عراق و افغانستان به سرعت در حال رشد است. بر اساس  گزارشات غیررسمی، هم‌اکنون از قرغیزستان حدود 400-300 نفر، از قزاقستان حدود 1200 نفر، از ازبکستان حدود 2000 نفر و از تاجیکستان قریب به 700 نفر مشغول به جنگ و تجربه اندوزی در درگیری‌های عراق و سوریه هستند. وی در ادامه افزود: این مسئله در حالی است که فعلا در این درگیری‌ها، بیش 14 هزار نفر از کشورهای مشترک‌المنافع حضور داشته که برطبق برآوردهای غیررسمی، این تعداد در حال افزایش می‌باشد.

 

** شتاب گسترش پنهانی ایده‌های تکفیری
همزمان، گسترش مخفیانه ایده‌های سلفی- تکفیری در میان جوانان 26-17 ساله قرقیزستان و قزاقستان احساس می‌شود. به گفته قادر ملک‌اف، جماعت سلفی در آسیای مرکزی تاکنون به شاخه‌های «میانه‌رو»، «تکفیری» و یا «جهادی» تقسیم‌بندی شده که این مسئله گاهی اوقات به منبعی برای بروز درگیری در درون جامعه مسلمانان سنی مذهب در قرغیزستان، قزاقستان و تاجیکستان تبدیل می‌شود. این تناقضات به دلیل غلبه جماعت سلفی میانه‌رو،​​ فراتر از چارچوب مباحث مربوط به اختلافات دینی نرفته است بخصوص که در ایدئولوژی این بخش از سلفی‌ها هیچ ادعایی درباره نوع حکومت و لزوم تغییر پایه‌های سکولار دولت وجود ندارد.

 

** «حجره‌ها»؛ بستر جذب جوانان به سلفیت
در سالیان اخیر، جماعت سلفی، در اطراف مساجد تعدادی مراکز آموزشی را در آپارتمان‌ها و یا خانه‌های شخصی موسوم به «حجره» ایجاد کرده‌اند که فارغ‌التحصیلان دوره‌های آموزشی مختلف در دانشگاه‌های کشورهای حوزه خلیج فارس در آنها مشغول فعالیت هستند. بطور معمول، بسیاری از سازمان‌های سلفی به عنوان نهادی‌های خیریه و انجمن‌های غیررسمی ثبت‌نام کرده‌اند که هر کدام از آنها جماعت‌هایی را پیرامون مساجد ایجاد می‌کنند. این امر در حالی است که در پرتو ارائه پشتیبانی مالی خوب توسط ساختارهای کسب و کار خصوصی از سوی کشورهای عرب خلیج فارس، سلفی‌گری در میان جوانان این منطقه ترویج می‌شود.
 پوشیده نیست که سرویس‌های اطلاعاتی برخی از کشورهای غربی در راستای اهداف استراتژیک خود از گروه‌های تروریستی در افغانستان، عراق و سوریه که از طریق ساختارهای اقتصادی و منابع مالی غیررسمی و خصوصی کشورهای عرب خلیج فارس پشتیبانی می‌شوند، حمایت می‌کنند.  ناتو در مورد نقشه نظامی، سیاسی و مالی منطقه موسوم به طرح «خاورمیانه بزرگ» در عراق و پس از آن در افغانستان، در قالب طرح «هرج‌ و مرج کنترول‌ شده» بدنبال راهکارهایی برای نفوذ بیشتر خود است. وی هشدار داد که در این مورد، غرب به تفرقه در داخل منطقه بین شیعیان و اهل سنت دامن می‌زند.

 

** میدان‌داری غرب برای بی‌اعتبار کردن اسلام
از سوی دیگر، روند بی‌اعتبار کردن عمدی اسلام با انتشار ویدئوهای آنلاین در رسانه‌ها، همراه با صحنه‌های خشونت، اعدام‌های دسته‌جمعی و خشونت گروه‌های تروریستی افراطی در سوریه و عراق، از جانب غرب هدایت می‌شود.  بنابراین، آنچه اتفاق می‌افتد این است که امروزه در خاورمیانه یک تهدید جهانی علیه ارزش‌های اسلام به عنوان یک دین مسالمت‌آمیز که حافظ صلح و ثبات کل منطقه است، در حال شکل گرفتن است.

 

** فراهم‌سازی مقدمات نفوذ تروریست‌ها در آسیای مرکزی
 با توسعه چنین سناریویی، کشورهای آسیای مرکزی در چند سال آینده با تهدید واقعی نفوذ گروه‌های تروریستی روبرو خواهند شد که برای بی‌ثبات کردن اوضاع در این منطقه هم از سوی تروریست‌های افغانستان، عراق و سوریه و هم از جانب حضور هسته‌های تروریستی پنهان در خود منطقه، اقدام خواهند کرد. این مسئله در حالی است که هم‌اکنون مراحل مقدماتی این امر در حوزه‌های مختلف از جمله در عرصه اطلاعاتی، مذهبی، ایجاد شبکه‌های استخدام داوطلبان، تأمین تدارکات، ایجاد زیرساخت‌های مربوط به کسب و کار کوچک و غیره در جریان است. 

اضافه کردن نظر


کد امنیتی
تغییر کد امنیتی